ví dụ về phạm tội 2 lần trở lên
1. Khái niệm phạm tội nhiều lần
Phạm tội nhiều lần là phạm tội mà chủ thể đã thực hiện tội phạm ít nhất một lần và chưa bị xét xử.
Đây là trường hợp một người thực hiện ít nhất hai lần phạm tội khác nhau về cùng một tội danh (cùng một tội danh) và cả hai lần đều không bị xét xử. Các tội này có thể có cùng chủ thể hoặc khác chủ thể, có thể thuộc cùng một khung hình phạt hoặc thuộc các khung hình phạt khác nhau. Điều quan trọng là phải phân biệt tái phát với tái phát. Trong trường hợp có tính chất liên tục thì các tội phạm được thực hiện chỉ là một bộ phận cấu thành của một tội phạm thống nhất. Trong trường hợp tái phạm, các hành vi phạm tội và hậu quả của chúng là độc lập với nhau.
Phạm tội nhiều lần là tình tiết có thể được quy định là dấu hiệu tăng nặng đối với một số tội phạm hoặc là một tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự đối với các tội phạm khác. Trong BLHS 1999, phạm tội quy định tại Điều 48 nhiều lần là tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự cùng nhóm với tái phạm hoặc tái phạm nguy hiểm. Ngoài ra, tình tiết tái phạm còn được quy định là tình tiết định khung tăng nặng đối với nhiều tội khác nhau như tội hiếp dâm (điều 111), tội nhận hối lộ (điều 279)...
Ví dụ phạm tội 2 lần trở lên: A lấy trộm 2 lần, mỗi lần 2.000.000 đồng. Vì họ thuộc trường hợp “phạm tội nhiều lần” quy định tại điểm g khoản 1 Điều 52 BLHS, phù hợp với quy định tại Điều 65 BLHS và định hướng của Nghị quyết số 11/2015/NĐ-CP. 02/2018/NQ-HĐTP thì không được phạm tội nhiều lần và được hưởng án treo.
2. Đặc điểm phạm tội nhiều lần
- Người phạm tội thực hiện từ hai hành vi nguy hiểm cho xã hội trở lên mà luật hình sự cấm. Hành vi nguy hiểm cho xã hội có thể hiểu là hành vi đe dọa xâm phạm hoặc xúc phạm các quan hệ xã hội được luật hình sự bảo vệ. - Hành vi nguy hiểm cho xã hội trong mỗi lần thực hiện phải luôn thể hiện đầy đủ các dấu hiệu của một cấu thành tội phạm độc lập. Dấu hiệu của cấu thành tội phạm bao gồm bốn yếu tố: khách thể, chủ thể, mặt khách quan và mặt chủ quan. Đây là đặc điểm quan trọng trong việc xác định người phạm tội đã thực hiện từ hai hành vi nguy hiểm cho xã hội trở lên được luật hình sự ghi nhận. Nếu hành vi không thể hiện đầy đủ các dấu hiệu của một cấu thành cấu thành vi phạm độc lập thì không thể xác định đó là hành vi tái phạm.
- Tội quy định tại một điều hoặc khoản của điều tương ứng trong phần các tội của BLHS. Đây là đặc điểm tiêu biểu của hoàn cảnh phạm nhiều tội và được dùng để phân biệt với hoàn cảnh phạm nhiều tội. Người phạm tội hai lần thực hiện một hành vi nguy hiểm cho xã hội bị luật hình sự cấm, mỗi lần thực hiện một hành vi có đầy đủ các dấu hiệu của một cấu thành tội phạm độc lập và tội phạm do cùng một điều hoặc cùng một điều khoản quy định trong BLHS.
- Tội này luôn bị quy định truy cứu trách nhiệm hình sự đồng thời thủ phạm phải bị đưa ra trước công lý. Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự được quy định tại Điều 27 BLHS năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017. Nếu hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự thì người phạm tội không bị truy cứu trách nhiệm hình sự nữa. Do đó, hành vi trên không được tính là vi phạm đơn lẻ. Đặc điểm “người phạm tội phải bị xét xử cùng một lúc” có nghĩa là các tội trước đó chưa bị xét xử. Đây là đặc điểm để phân biệt tình tiết phạm tội nhiều lần với tình tiết tái phạm nguy hiểm, tái phạm tội.
Do đó, đây là bốn đặc điểm cần và đủ để có thể đánh giá thế nào là tái phạm. Nếu thiếu một trong bốn đặc điểm hay còn gọi là dấu hiệu thì khó có thể coi đó là tình tiết tăng nặng định khung của việc phạm tội nhiều lần.
3. Phân biệt phạm tội nhiều lần và tội liên tục
Về các thuật ngữ "nhiều" và "liên tục", chúng tôi thấy rằng chúng nghe có vẻ giống nhau nhưng thực chất lại rất khác nhau. Tội phạm liên hoàn có thể hiểu là tội phạm được hình thành do một loạt các hành vi nguy hiểm cho xã hội giống nhau, có mục đích chung, được thực hiện với một ý định phạm tội thống nhất, cùng gây thiệt hại cho một khách thể và trong sự tổng hợp của các hành vi này, cấu thành nên một tội độc lập.
Như vậy, phạm tội liên tục cũng là tội phạm được cấu thành bởi nhiều hành vi nguy hiểm cho xã hội bị luật hình sự cấm, nhưng khác với phạm tội nhiều lần, một loạt hành vi nguy hiểm của một tội phạm liên tiếp sẽ cấu thành tội phạm mới vì mỗi hành vi chưa đủ dấu hiệu của một tội phạm độc lập. tội phạm nhưng với tình tiết thực hiện nhiều lần, hành vi đó nguy hiểm cho xã hội với mỗi lần thực hiện luôn có đầy đủ các dấu hiệu của tội phạm thì cấu thành tội phạm độc lập. Mặt khác, xét cả về hậu quả và thiệt hại cho xã hội do hành vi gây ra thì phạm tội nhiều lần gây thiệt hại lớn hơn nhiều so với phạm tội liên tục. Về mức độ chịu trách nhiệm hình sự, phạm tội nhiều lần là tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự, còn phạm tội liên tục là chỉ việc phạm tội sau một loạt hành vi nên đây chỉ là tình tiết phạt.
Nội dung bài viết:
Bình luận