Theo quy định của pháp luật hiện hành, bảo lãnh phát hành chứng khoán là một trong những hoạt động kinh doanh chính của công ty chứng khoán. Pháp luật Việt Nam hiện hành đã có một chế định khá đầy đủ đối với các giao dịch chứng khoán. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về điều này.
Ưu nhược điểm của bảo lãnh phát hành chứng khoán
1. Khái niệm bảo lãnh phát hành chứng khoán
Khoản 31 Điều 4 Luật Chứng khoán năm 2019 quy định:
“Bảo lãnh phát hành chứng khoán là là việc cam kết với tổ chức phát hành nhận mua một phần hoặc toàn bộ chứng khoán của tổ chức phát hành để bán lại hoặc mua số chứng khoán còn lại chưa được phân phối hết hoặc cố gắng tối đa để phân phối số chứng khoán cần phát hành của tổ chức phát hành.”
Định nghĩa này cũng phần nào cho thấy bản chất của việc bảo lãnh phát hành chứng khoán là nghĩa vụ thực hiện các hoạt động hỗ trợ cho việc đảm bảo của tổ chức phát hành.
Bảo lãnh phát hành là hoạt động kinh doanh chứng khoán được thực hiện với mục đích kiếm lợi nhuận. Theo Từ điển Luật học, bảo lãnh phát hành chứng khoán là “cam kết bao tiêu một phần hoặc là toàn bộ chứng khoán của một tổ chức phát hành khi phát hành chứng khoán. Như vậy, bảo lãnh phát hành chứng khoán tương đương với nghĩa vụ của người bảo lãnh phát hành là đăng ký mua một số lượng nhất định chứng khoán được phát hành do tổ chức phát hành.
Hoạt động bảo lãnh phát hành chứng khoán nhằm hỗ trợ tổ chức phát hành phân phối chứng khoán bằng cách đồng ý mua chứng khoán để bán lại hoặc bán tất cả các chứng khoán đã phát hành thay mặt tổ chức phát hành. Bảo lãnh phát hành chứng khoán là một quy trình bảo lãnh ngân hàng đầu tư liên quan đến việc huy động vốn đầu tư từ các nhà đầu tư thay mặt cho các công ty và chính phủ phát hành chứng khoán. Các chủ ngân hàng đầu tư bảo lãnh phát hành chứng khoán huy động vốn cho các công ty bằng cách cấu trúc và bán những loại chứng khoán như trái phiếu và cổ phiếu.
2. Đặc điểm của bảo lãnh phát hành chứng khoán
Thứ nhất, về đối tượng bảo lãnh phát hành chứng khoán: Mục đích của việc bảo lãnh phát hành không phải là bản thân chứng khoán mà là việc hướng đến đảm bảo cho đợt phát hành chứng khoán được thành công theo như thỏa thuận.
Thứ hai, chủ thể trong quan hệ đăng ký mua bán chứng khoán: Trong quan hệ này chỉ có hai loại chủ thể tham gia: bên bảo lãnh và bên được bảo lãnh.
Thứ ba, phát hành chứng khoán là một hoạt động kinh doanh có rủi ro cao. Rủi ro đặc biệt cao khi phát hành với cam kết bao tiêu toàn bộ chứng khoán cho tổ chức phát hành.
Thứ tư, bảo lãnh phát hành này vừa là một dịch vụ kinh doanh vừa là một hoạt động đầu tư. Là một dịch vụ thu phí, đăng ký có tính chất tương tự như dịch vụ môi giới chứng khoán, tư vấn chứng khoán,…
3. Vai trò của việc bảo lãnh phát hành chứng khoán
Bảo lãnh phát hành không chỉ ảnh hưởng đến hầu hết các công ty trên thị trường chứng khoán như tổ chức phát hành, nhà đầu tư, nhà môi giới – người kinh doanh, phát hành chứng khoán, người kinh doanh chứng khoán mà còn có vai trò bình ổn thị trường chứng khoán.
Đối với tổ chức phát hành chứng khoán, đây là một phương pháp giúp tổ chức phát hành nâng cao hiệu quả hoạt động phát hành, từ đó hạn chế thiệt hại do phát hành không thành công và tiết kiệm chi phí giải phóng mặt bằng phức tạp.
Đối với người bảo lãnh, thực hiện hoạt động này là cơ hội kiếm được lợi nhuận dựa trên khả năng đánh giá và phân tích thị trường tài chính và tiền tệ cũng như hoạt động tài chính của họ. Nghiệp vụ bảo lãnh phát hành mang đến nguồn thông tin xác thực và có giá trị hỗ trợ hoạt động kinh doanh cho người bảo lãnh.
Đối với nhà đầu tư, sự tham gia của người bảo lãnh là cơ sở để nhà đầu tư quyết định đầu tư vào chứng khoán đã phát hành hay không. Việc bảo lãnh này sẽ giúp nhà đầu tư an toàn hơn khi quyết định mua chứng khoán, vì bảo lãnh có nghĩa là xác suất thành công cao hơn, điều này đảm bảo tính thanh khoản cao của chứng khoán.
Đối với thị trường chứng khoán, bảo lãnh phát hành đóng vai trò như một bộ lọc các chứng khoán chất lượng cao trên thị trường. Thực tế, bảo lãnh phát hành cổ phiếu là một nghiệp vụ rất quan trọng trên thị trường chứng khoán, là “bà đỡ” cho việc huy động vốn của các công ty, từ đó giúp thị trường thực hiện được chức năng đầu tư cơ bản. Đầu tiên là huy động vốn cho nền kinh tế ”. Người bảo lãnh phát hành có kinh nghiệm và cung cấp cho người phát hành lời khuyên hợp lý để đảm bảo tính thanh khoản cao nhất có thể của chứng khoán. Như vậy sẽ dễ dàng giúp cho đợt phát hành diễn ra suôn sẻ và hạn chế được sự gián đoạn và thiệt hại do đợt phát hành chứng khoán không thành công. Thị trường từ đó cũng sôi động lên.
Về mặt quản lý của chính phủ, bảo lãnh phát hành tạo ra một cơ chế ràng buộc trách nhiệm của nhiều bên đối với tính hiệu quả của đợt phát hành, điều này dẫn đến việc quản lý của nhà nước liên quan đến việc chào đón chứng khoán ra công chúng cũng trở nên dễ dàng hơn.
4. Ưu và nhược điểm của bảo lãnh phát hành chứng khoán
4.1. Ưu điểm
Mục tiêu cuối cùng của việc bảo lãnh phát hành chứng khoán là đảm bảo một đợt phát hành thành công. Nguyên nhân là do công ty phát hành thường muốn định giá cao nhưng nhà đầu tư lại thận trọng, muốn giá thấp hơn thị giá nhằm thu lợi nhiều hơn.
Ngoài ra, bảo lãnh còn giúp tổ chức phát hành tăng khả năng thành công khi mới xuất hiện trên thị trường và giảm thiểu rủi ro thất bại do mức định giá không phù hợp.
Ngoài ra, sự bảo lãnh của một công ty chuyên nghiệp giúp tổ chức phát hành chứng khoán tăng uy tín, thu hút nhiều nhà đầu tư và thành công hơn.
4.2. Nhược điểm
Bên cạnh lợi ích nêu trên, trong quá trình bão lãnh, tổ chức bảo lãnh cũng có thể gặp một số loại rủi ro nhất định. Những rủi ro mà tổ chức bảo lãnh phát hành gặp phải khi thực hiện nghiệp vụ bảo lãnh thường bao gồm:
– Rủi ro về giá: là rủi ro mà tổ chức bảo lãnh phát hành chứng khoán gặp phải khi giá chứng khoán mà họ bảo lãnh có chiều hướng đi xuống ngay sau khi chứng khoán được phát hành ra. Nguyên nhân dẫn đến loại rủi ro này là do: Thị trường chứng khoán đi xuống; khuynh hướng đầu tư thay đổi; hoặc do công tác phân tích và định giá cổ phiếu chưa chuẩn dẫn đến mức giá nhận bảo lãnh cao so với giá trị thực của cổ phiếu.
– Rủi ro về pháp lý: là rủi ro mà tổ chức bảo lãnh phát hành bị thiệt hại về mặt tài chính trực tiếp hoặc gián tiếp do các tranh chấp và kiện tụng với các đối tác trong quá trình giao dịch. Rủi ro về pháp lý có thể gây ra bởi khâu soạn thảo hợp đồng không chặt chẽ hoặc do tiến hành các giao dịch không tuân thủ pháp luật hoặc trong quá trình bảo lãnh phát hành, tổ chức bảo lãnh phải cùng lúc phục vụ các nhóm khách hàng với những mục tiêu đặt ra khác nhau… Bởi vậy, nếu tổ chức bảo lãnh phát hành không tuân thủ các quy định của pháp luật và dung hoà được tốt quyền lợi của các nhóm khách hàng này thì họ sẽ rất dễ gặp phải rủi ro về pháp lý và mất đi các khách hàng trong tương lai.
– Các rủi ro khác: rủi ro về vốn, rủi ro về lãi suất, rủi ro về khả năng thanh toán…..
Như vậy, trên đây là toàn bộ nội dung Ưu nhược điểm của bảo lãnh phát hành chứng khoán. Hy vọng rằng những thông tin trên sẽ giúp ích đến cho quý bạn đọc. Cảm ơn quý bạn đọc đã dành thời gian theo dõi bài viết của chúng tôi.
Nội dung bài viết:
Bình luận