Trường hợp nào là cưỡng chế thu hồi đất? Thu hồi đất do vi phạm quyền sử dụng đất như thế nào? Lời khuyên nào về việc bảo vệ quyền lợi khi đất bị thu hồi? Tư vấn về điều kiện thu hồi đất theo quy định của pháp luật? sẽ được Luật ACC tư vấn về thu hồi đất và giải quyết các vấn đề liên quan đến thu hồi đất:
Thu hồi đất công ích của xã, phường thì hỗ trợ như thế nào?
1. Đồng hành cùng người khai thác đất trong quá trình thu hồi đất?
Thưa luật sư, tôi xin hỏi: khi Nhà nước thu hồi đất công của các xã, huyện, xã thì việc hỗ trợ được thực hiện như thế nào? Việc thực hiện các hỗ trợ khác cho người sử dụng đất khi Nhà nước thu hồi đất như thế nào? Xin cảm ơn luật sư!
Trả lời:
Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi nhờ Phòng Tư vấn pháp luật Công ty Luật ACC tư vấn. Nội dung thắc mắc của bạn đã được đội ngũ luật sư chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:
Thứ nhất, khi Nhà nước thu hồi đất công của các xã, huyện, thị xã thì việc hỗ trợ được thực hiện như sau:
Điều 24 Nghị định số 47/2014/ND-CP quy định trường hợp đất thu hồi thuộc quỹ đất công của xã, phường, thị trấn thì được hỗ trợ. Theo đó, mức hỗ trợ cao nhất có thể bằng mức bồi thường; Mức hỗ trợ cụ thể sẽ do UBND tỉnh quy định. Số tiền hỗ trợ được nộp vào ngân sách nhà nước và được đưa vào dự toán ngân sách hàng năm của các thành phố, quận, huyện. Và số tiền hỗ trợ này chỉ được sử dụng để đầu tư xây dựng các công trình hạ tầng, được các xã, huyện, bang sử dụng vào mục đích công cộng. Thứ hai, việc thực hiện các hỗ trợ khác cho người sử dụng đất khi nhà nước thu hồi đất được quy định cụ thể trong pháp luật đất đai dưới đây:
Điều 25 Nghị định số 47/2014/ND-CP quy định ngoài các khoản hỗ trợ quy định tại các Điều 19, 20, 21, 22, 23 và 24 Nghị định này, tùy theo tình hình thực tế của địa phương, cấp tỉnh cấp Chủ tịch Ủy ban nhân dân quyết định các biện pháp hỗ trợ khác để bảo đảm nhà ở, ổn định cuộc sống, sản xuất và công bằng cho người dân bị thu hồi đất; Trường hợp hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp khi nhà nước thu hồi đất nông nghiệp nhưng không thuộc đối tượng được bồi thường theo quy định tại Điều 75 Luật Đất đai 2013 thì UBND tỉnh cần xem xét các nội dung sau: thực tế địa phương. ; trường hợp cụ thể trình Thủ tướng Chính phủ quyết định.
2. Thu hồi đất do vi phạm quyền sử dụng đất như thế nào?
Luật sư tư vấn:
Theo Điều 16 Luật Đất đai năm 2013, trong quyết định thu hồi, trưng dụng đất của Nhà nước nêu rõ:
“1. Nhà nước quyết định thu hồi đất trong các trường hợp sau đây:
a) Thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng;
b) Thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai;
c) Thu hồi đất do ngừng sử dụng đất theo quy định của pháp luật, tự nguyện trả lại đất, có nguy cơ gây nguy hiểm đến tính mạng con người. 2. Nhà nước quyết định trưng dụng đất trong trường hợp thật cần thiết để thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh hoặc trong tình trạng chiến tranh, tình trạng khẩn cấp, phòng, chống thiên tai.
Mục 66 Luật Đất đai 2013 quy định thẩm quyền thu hồi đất như sau:
" Đầu tiên. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định thu hồi đất trong các trường hợp sau:
a) Việc thu hồi đất của tổ chức, cơ sở tôn giáo, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, tổ chức nước ngoài có chức năng ngoại giao, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, trừ trường hợp quy định tại khoản a.b khoản 2 Điều này;
b) Thu hồi đất nông nghiệp thuộc quỹ đất công của xã, huyện, thị xã. 2. Ủy ban nhân dân cấp huyện quyết định thu hồi đất trong các trường hợp sau:
a) Thu hồi đất của hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư;
b) Thu hồi đất ở của người Việt Nam định cư ở nước ngoài có quyền sở hữu nhà ở tại Việt Nam. 3. Trường hợp hai đối tượng quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này đều thuộc khu vực thu hồi đất thì Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định việc thu hồi đất hoặc ủy quyền cho Ủy ban nhân dân cấp huyện quyết định việc thu hồi đất. "
Vì bạn không cung cấp lý do cụ thể tại sao huyện thu hồi đất của bạn nên chúng tôi không thể cho bạn biết việc thu hồi đất là tốt hay xấu. Tuy nhiên lý do thu hồi đất phải thuộc một trong các trường hợp trên và việc thu hồi đất phải đúng thẩm quyền. Bên cạnh đó tại Điều 76 Luật đất đai 2013 về bồi thường chi phí đầu tư vào đất còn lại khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng quy định :
" 1. Các trường hợp không được bồi thường về đất nhưng được bồi thường chi phí đầu tư vào đất còn lại khi Nhà nước thu hồi đất bao gồm: a) Đất được Nhà nước giao không thu tiền sử dụng đất, trừ trường hợp đất nông nghiệp được Nhà nước giao cho hộ gia đình, cá nhân quy định tại khoản 1 Điều 54 của Luật này;
b) Đất được Nhà nước giao cho tổ chức thuộc trường hợp có thu tiền sử dụng đất nhưng được miễn tiền sử dụng đất;
c) Đất được Nhà nước cho thuê trả tiền thuê đất hàng năm; đất thuê trả tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê nhưng được miễn tiền thuê đất, trừ trường hợp hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất thuê do thực hiện chính sách đối với người có công với cách mạng;
d) Đất nông nghiệp thuộc quỹ đất công ích của xã, phường, thị trấn;
đ) Đất nhận khoán để sản xuất nông lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản, làm muối. 2. Chính phủ quy định chi tiết Điều này "
Như vậy nếu mảnh đất của bạn là đất nông nghiệp thì sẽ được bồi thường chi phí đầu tư vào đất khi bị thu hồi theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 76 Luật đất đai 2013.
3. Điều kiện thu hồi đất theo quy định của pháp luật?
Chào luật sư, tôi xin hỏi: UBND xã thu hồi đất nông nghiệp sản xuất (đất ruộng) của gia đình chúng tôi có sổ đỏ quyền sử dụng đất. Được UBND xã đổi đất lấy đất nhưng đến nay gia đình chúng tôi vẫn chưa nhận được đất sản xuất mới. Vì thế nếu chuyển sang vùng đất sản xuất mới cũng không bằng đất cũ. Chúng tôi có thể yêu cầu bất cứ điều gì khác? Và liệu chúng ta có được đồng hành di chuyển đến vùng đất sản xuất mới hay không? Cám ơn! Luật sư tư vấn:
Và Điều 74 Luật Đất đai số 45/2013/QH13 năm 2013 quy định:
“Điều 74. Nguyên tắc bồi thường đất khi Nhà nước thu hồi đất
1. Người sử dụng đất khi Nhà nước thu hồi đất nếu có đủ điều kiện được bồi thường quy định tại Điều 75 của Luật này thì được bồi thường. 2. Việc bồi thường sẽ được thực hiện bằng việc giao đất có cùng mục đích sử dụng với đất bị thu hồi. Trường hợp không có đất để bồi thường thì bồi thường bằng tiền theo giá đất cụ thể của loại đất đã bị Ủy ban thu hồi. quyết định tại thời điểm ra quyết định thu hồi đất. 3. Việc bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất phải bảo đảm dân chủ, khách quan, công bằng, công khai, thiết thực và tôn trọng quy định của pháp luật.
Như vậy, theo quy định của pháp luật, việc bồi thường đất khi thu hồi đất nông nghiệp sẽ được thực hiện theo nguyên tắc bồi thường bằng cách giao đất có cùng mục đích sử dụng với đất bị thu hồi, nếu không thì không được bồi thường. đất để bồi thường thì họ sẽ làm. được bồi thường bằng tiền mặt. Luật cũng không có quy định cụ thể là nếu chuyển đến nơi mới bồi thường mà đất không tốt bằng đất cũ thì sẽ bị thay thế bằng đất khác.
Thưa luật sư, xin hỏi: Nhà tôi có 2 người con trai, tôi mới cắt bìa đỏ cho 1 cháu (30 tuổi - đã lập gia đình), còn 1 cháu (27 tuổi-chưa lập gia đình) thì chưa cắt bìa đỏ. Nay nhà nước có thu hồi đất đai để làm khu tái định cư, theo luật sư gia đình tôi sẽ được bố trí mấy lô tái định cư và gia đình tôi có thể xin 1 thêm lô tái định cư cho cháu thứ 2 để cháu lập gia đình được không ạ? Cảm ơn! => Khoản 2 Điều 6 Nghị định 47/2014/NĐ-CP quy định:
"2. Trường hợp trong hộ gia đình quy định tại Khoản 1 Điều này mà trong hộ có nhiều thế hệ, nhiều cặp vợ chồng cùng chung sống trên một thửa đất ở thu hồi nếu đủ điều kiện để tách thành từng hộ gia đình riêng theo quy định của pháp luật về cư trú hoặc có nhiều hộ gia đình có chung quyền sử dụng một (01) thửa đất ở thu hồi thì Ủy ban nhân dân cấp tỉnh căn cứ vào quỹ đất ở, nhà ở tái định cư và tình thực tế tại địa phương quyết định mức đất ở, nhà ở tái định cư cho từng hộ gia đình."
Như vậy, việc bồi thường tái định cư trong trường hợp hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất mà có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc đủ điều kiện để được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo quy định của pháp luật về đất đai thì nếu đủ điều kiện để tách thành từng hộ gia đình riêng theo quy định của pháp luật về cư trú hoặc có nhiều hộ gia đình có chung quyền sử dụng một (01) thửa đất ở thu hồi thì Ủy ban nhân dân cấp tỉnh căn cứ vào quỹ đất ở, nhà ở tái định cư và tình thực tế tại địa phương quyết định mức đất ở, nhà ở tái định cư cho từng hộ gia đình.
Thưa luật sư, mong luật sư tư vấn giúp em đất đang sử dụng có nguồn gốc là đất quốc phòng do phường quản lý từ trước thì thu hồi đất khi làm dự án công cộng thuộc thẩm quyền của cấp nào và khi nếu cưỡng chế thu hồi đất thì thực hiện theo căn cứ nào ? Tôi chân thành cảm ơn bạn => Điều 66 Luật Đất đai 2013 quy định như sau:
“Điều 66. Thẩm quyền thu hồi đất
1. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định thu hồi đất trong các trường hợp sau:
a) Thu hồi đất của tổ chức, cơ sở tôn giáo, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, tổ chức nước ngoài có chức năng ngoại giao, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, trừ trường hợp quy định tại điểm a.b khoản 2 Điều này;
b) Thu hồi đất nông nghiệp thuộc quỹ đất công của xã, huyện, thị xã. 2. Ủy ban nhân dân cấp huyện quyết định thu hồi đất trong các trường hợp sau:
a) Thu hồi đất của hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư;
b) Thu hồi đất ở của người Việt Nam định cư ở nước ngoài có quyền sở hữu nhà ở tại Việt Nam. 3. Trường hợp khu vực thu hồi đất bao gồm hai đối tượng quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này thì Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định việc thu hồi đất hoặc để Ủy ban nhân dân cấp huyện quyết định thu hồi đất. . "
Như vậy, thẩm quyền thu hồi đất ở đây thuộc về UBND tỉnh. Việc cưỡng chế thu hồi đất phải thực hiện theo quy định tại Mục 71 Luật Đất đai năm 2013:
“Điều 71. Cưỡng chế thi hành quyết định thu hồi đất
1. Nguyên tắc cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi đất được thực hiện theo quy định tại khoản 1 Điều 70 của Luật này. 2. Cưỡng chế quyết định thu hồi đất được thực hiện khi có đủ các điều kiện sau đây:
a) Người có đất bị thu hồi không chấp hành quyết định thu hồi đất sau khi Ủy ban nhân dân cấp thị trấn, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã nơi có đất bị thu hồi và tổ chức thực hiện nhiệm vụ bồi thường, giải phóng. được vận động, thuyết phục;
b) Quyết định thi hành quyết định thu hồi đất đã được niêm yết công khai tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã và địa điểm sinh hoạt chung của khu dân cư nơi có đất bị thu hồi;
c) Quyết định thi hành quyết định thu hồi đất đã có hiệu lực pháp luật;
d) Người thi hành án đã nhận quyết định thi hành án phải thi hành quyết định thu hồi đất thực tế. Trường hợp người bị cưỡng chế từ chối nhận quyết định thi hành án hoặc vắng mặt khi giao quyết định thi hành án thì Ủy ban nhân dân cấp xã lập biên bản. 3. Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện quyết định thi hành quyết định thu hồi đất và tổ chức thực hiện quyết định thi hành. 4. Trình tự, thủ tục cưỡng chế thu hồi đất:
a) Trước khi dùng biện pháp cưỡng chế, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện quyết định thành lập Ban cưỡng chế;
b) Ban cưỡng chế vận động, thuyết phục, đối thoại với người bị cưỡng chế; nếu người đó buộc phải tuân thủ thì ủy ban thi hành án sẽ lập báo cáo ghi nhận việc quan sát này. Đất phải được bàn giao trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày lập báo cáo. Nếu người bị cưỡng chế không chấp hành quyết định cưỡng chế thì Ban thực hiện cưỡng chế tổ chức cưỡng chế;
c) Ủy ban cưỡng chế có quyền buộc người bị cưỡng chế và những người có liên quan rời khỏi khu vực cưỡng chế và tự di chuyển tài sản của họ ra khỏi lãnh thổ bị cưỡng chế; nếu không thực hiện thì Ban cưỡng chế có trách nhiệm di chuyển người bị cưỡng chế, người có liên quan và tài sản của họ ra khỏi địa điểm cưỡng chế. Nếu người bị cưỡng chế không nhận tài sản thì Uỷ ban cưỡng chế phải lập sổ, tổ chức bảo quản tài sản theo quy định của pháp luật và thông báo cho chủ sở hữu tài sản để thu hồi tài sản. 5. Trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong việc thực hiện quyết định cưỡng chế thu hồi đất:
a) Ủy ban nhân dân cấp huyện chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện việc cưỡng chế, giải quyết khiếu nại liên quan đến việc cưỡng chế theo quy định của pháp luật về khiếu nại; thực hiện phương án tái định cư trước khi thực hiện cưỡng chế; bảo đảm điều kiện, phương tiện cần thiết phục vụ cho việc cưỡng chế; bố trí kinh phí cưỡng chế thu hồi đất;
b) Ban thực hiện cưỡng chế có trách nhiệm chủ trì lập phương án cưỡng chế và dự toán kinh phí cho hoạt động cưỡng chế trình Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền phê duyệt; thực hiện cưỡng chế theo phương án đã được phê duyệt; bàn giao đất cho tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng; Trường hợp trên đất thu hồi có tài sản thì Ban thực hiện cưỡng chế phải bảo quản tài sản; chi phí bảo quản tài sản đó do chủ sở hữu chịu trách nhiệm thanh toán;
c) Lực lượng Công an có trách nhiệm bảo vệ trật tự, an toàn trong quá trình tổ chức thi hành quyết định cưỡng chế thu hồi đất;
d) Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất thu hồi có trách nhiệm phối hợp với cơ quan, đơn vị có liên quan tổ chức thực hiện việc giao, niêm yết công khai quyết định cưỡng chế thu hồi đất; tham gia thực hiện cưỡng chế; phối hợp với tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng niêm phong, di chuyển tài sản của người bị cưỡng chế thu hồi đất;
đ) Cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan chịu trách nhiệm phối hợp với Ban thực hiện cưỡng chế thực hiện việc cưỡng chế thu hồi đất khi Ban thực hiện cưỡng chế có yêu cầu;
6. Chính phủ quy định chi tiết Điều này."
4. Tư vấn bảo vệ quyền lợi khi bị thu hồi đất ?
Kính chào luật sư, em có một vấn đề rất mong nhận được sự tư vấn của luật sư: Hiện nay, em có một mảnh đất. Đất mua từ năm 1995, mới nhận sổ đỏ năm 2014. Nhà tôi có đường lớn cắt ngang, cạnh đó là ngõ nhỏ. Con đường này trước đây gia đình tôi mang theo một phần đất (cách đây khoảng 10 năm). Cách đây mấy hôm, chính quyền xã thông báo sẽ mở rộng đường vào, lấn đất nhà tôi khoảng 0,5 đến 1 m. Gia đình tôi không đồng ý. Các gia đình có mặt trong ngõ đều đồng tình vì cho rằng việc mở rộng ngõ là có lợi cho họ. Hôm nay địa chính thành phố đến đo. Họ cho rằng, đất trước đây là đất thừa theo số liệu ghi trong Sổ đỏ, hiện nay việc làm đường được thực hiện trên phần đất dư thừa này, không lấn chiếm đất của tôi. Họ yêu cầu gia đình tôi phá bỏ hàng rào và chuyển vào trong vì cho rằng đó là đồ thừa. Từ khi có thông báo làm đường đến nay gia đình tôi chưa nhận được văn bản nào của xã. Không có đền bù cho việc thu hồi đất. Vậy cách hoạt động của xã như vậy có phù hợp với quy định, trật tự, thẩm quyền? Địa chính thành phố có nói đất của tôi là dư thừa không? Gia đình tôi phải làm gì để đảm bảo quyền lợi của mình? Gia đình chỉ sống bằng nghề nông, diện tích đất không lớn nên không muốn mất thêm đất? Thưa luật sư, xin vui lòng trả lời tôi. Xin chân thành cảm ơn!
Trả lời:
Trước tiên hãy nói về việc thu hồi đất. Việc UBND xã thông báo mở rộng đường vào, lấn vào đất của gia đình bạn nhưng không có văn bản là trái với quy định của pháp luật đất đai 2013. Theo Luật Đất đai 2013, thẩm quyền thu hồi đất chỉ thuộc về 2 cơ quan là UBND tỉnh và UBND huyện, còn UBND thị trấn không có thẩm quyền thu hồi đất, cũng như không có thẩm quyền thu hồi đất. đất. .có thẩm quyền thực hiện các thủ tục liên quan đến việc thu hồi đất nhưng chỉ phối hợp với cơ quan có thẩm quyền trong các hoạt động liên quan. Theo quy định của Luật Đất đai 2013, trước tiên gia đình bạn sẽ nhận được thông báo thu hồi đất từ UBND huyện, sau đó UBND huyện sẽ lập phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư (nếu có), sẽ phê duyệt. quyết định thu hồi đất rồi tiến hành thu hồi đất. Vì vậy, nếu gia đình bạn không nhận được thông báo thu hồi đất từ UBND huyện thì chắc chắn là vi phạm pháp luật đất đai của cơ quan có thẩm quyền.
Thứ hai, địa chính cấp xã cho biết diện tích đất thực tế gia đình bạn sử dụng lớn hơn diện tích ghi trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Đây là một vấn đề rất thực tế. Chúng tôi khuyến nghị tất cả các thửa đất thuộc sở hữu của người sử dụng tại địa phương nên đăng ký chi tiết vào sổ địa chính của xã, nếu địa chính cấp xã cho biết diện tích đất của gia đình bạn thừa thì có thể yêu cầu địa chính cấp xã bổ sung .chứng minh Tuy nhiên, ngay cả khi diện tích thực tế của gia đình bạn lớn hơn diện tích ghi trong Sổ đỏ, với mục đích sử dụng lâu dài, ổn định và không thể tranh cãi thì tổng diện tích gia đình mà bạn sẽ được nhà nước công nhận. quyền sử dụng đất. Tuy nhiên, trong trường hợp của bạn, có thể xảy ra trường hợp một phần đất của gia đình bạn bị thu hồi để mở rộng đường vào nên gia đình sẽ không thể giữ lại phần đất này mà ngược lại, gia đình bạn sẽ được bồi thường khi Nhà nước thu hồi. đất. Thứ ba, về phương pháp giải quyết vấn đề của bạn. Với thông tin bạn cung cấp, chúng tôi tin rằng trước tiên bạn nên yêu cầu cơ quan có thẩm quyền xuất trình/ban hành Thông báo thu hồi đất của Ủy ban nhân dân quận cho bạn. Sau đó bạn yêu cầu cơ quan địa chính thành phố chứng minh diện tích đất thực tế của gia đình bạn lớn hơn diện tích đất ghi trong Sổ đỏ. Nếu những việc làm này không đúng yêu cầu của bạn, bạn có thể khiếu nại lên Chủ tịch UBND huyện hoặc Thanh tra đất đai của Bộ Tài nguyên và Môi trường. Cuối cùng, chúng tôi cho rằng nếu thực sự có việc thu hồi đất để mở rộng đường vào và có thông báo của UBND cấp huyện, với mức bồi thường thỏa đáng cho gia đình bạn thì gia đình bạn nên xem xét quyết định thu hồi đất và bồi thường nhà nước. cơ quan, vì việc thu hồi đất như vậy phù hợp với kế hoạch sử dụng đất ở địa phương của bạn.
Bình luận