So sánh bao thanh toán và chiết khấu thương phiếu

So sánh bao thanh toán và chiết khấu thương phiếu

1. Bao thanh toán

Bao thanh toán là một hình thức cấp tín dụng của tổ chức tín dụng cho bên bán hàng thông qua việc mua lại các khoản phải thu phát sinh từ việc mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ đã được bên bán hàng và bên mua hàng thỏa thuận trong hợp đồng mua, bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ.

Tổ chức tín dụng (TCTD) với vai trò là đơn vị bao thanh toán sẽ hỗ trợ doanh nghiệp bổ sung vốn lưu động thúc đẩy hoạt động thương mại, bao gồm thương mại trong nước và quốc tế.

Đây được xem như một hình thức trợ vốn cho người bán hàng nhằm đảm bảo quyền lợi cũng như nguồn vốn luân chuyển để tiếp tục sản xuất, tránh tình trạng ứ đọng vốn làm giảm khả năng kinh doanh của bên bán hàng. Với hình thức cấp tín dụng mới mẻ này, cho phép bên bán hàng có được những quyền lợi nhất định.

2. Đặc điểm của bao thanh toán

• Các khoản phải thu: Là số tiền mà bên bán phải thu từ bên mua hàng trong những khoảng thời gian được xác định trong hợp đồng mua bán hàng hóa.
• Số dư bao thanh toán: Là số tiền mà TCTD ứng trước cho bên bán hàng chưa được bên mua hàng thanh toán.
• Bao thanh toán có quyền truy đòi: Là loại bao thanh toán trong đó tổ chức tín dụng có quyền đòi lại số tiền đã ứng trước cho bên bán hàng, khi bên mua hàng không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ thanh toán các khoản phải thu đã được TCTD nhận bao thanh toán. Hiện nay các TCTD thường chấp nhận bao thanh toán loại này vì sẽ hạn chế được rủi ro tín dụng.

3. Chiết khấu thương phiếu

Khái niệm

Chiết khấu thương phiếu trong tiếng Anh là commercial bill discount.

Sau khi nhà xuất khẩu giao hàng hóa hoặc cung ứng dịch vụ cho người xuất nhập khẩu, người hưởng lợi thương phiếu muốn thu tiền của thương phiếu hoặc là nhờ ngân hàng thu hộ theo phương thức thanh toán nhờ thu (collection) hoặc là thế chấp thương phiếu cho ngân hàng để vay tiền ngân hàng hoặc là bán thương phiếu đó cho ngân hàng với giá thấp hơn mệnh giá thương phiếu để thu hồi tiền sớm hơn.

Như vậy, chiết khấu thương phiếu là việc bán thương phiếu cho ngân hàng để sớm thu tiền về với một giá thấp hơn mệnh giá thương phiếu.

4. Đặc điểm của chiết khấu thương phiếu

Chiết khấu thương phiếu thực chất là ngân hàng tài trợ tài chính tức thời cho nhà xuất khẩu. Nhờ có hình thức tài trợ này, nhà xuất khẩu sớm thu hồi được vốn để đầu tư cho một hoạt động kinh doanh mới.

Mặc dù vẫn đối mặt với các rủi ro có thể xảy ra khi thực hiện chiết khấu cho nhà xuất khẩu, nhưng ngân hàng sẵn sàng bỏ tiền ra mua thương phiếu, bởi vì trong nền sản xuất hàng hóa, thương phiếu hội đủ các thuộc tính của hàng hóa. Đó là giá trị sử dụng và giá trị trao đổi của thương phiếu.

Về nguyên tắc trao đổi của hàng hóa, người mua chỉ trả tiền cho người bán ngay sau khi nhận được quyền sở hữu của hàng hóa. Ngân hàng mua thương phiếu tức là mua các quyền và lợi ích của thương phiếu đem lại cho họ khi thương phiếu đáo hạn.

Ngân hàng chỉ trả tiền cho người bán thương phiếu khi các quyền và lợi ích của thương phiếu được thực hiện, cũng giống như mua bán hàng hóa thông thường. Tuy nhiên, khác với mua bán hàng hóa thông thường, quyền và lợi ích của thương phiếu chỉ thực sự đến khi thương phiếu đáo hạn.

Khi thực hiện chiết khấu, theo yêu cầu của người bán thương phiếu, ngân hàng đã phải ứng tiền trước cho họ, tức là ngân hàng đã tài trợ cho người bán thương phiếu, thậm chí phải chấp nhận rủi ro do việc ocn nợ mất khả năng thanh toán.