Hành vi cầm dao đe doạ người khác là tội gì?

1. Hành vi cầm dao đe dọa người khác là tội gì?

Trước tiên, để xác định xem hành vi cầm dao đe dọa người khác có phạm tội hay không và nếu có thì tội danh đó là gì, cần phải dựa theo mục đích và cấu thành tội phạm của hành vi mà người đó thực hiện. 

Thứ nhất, nếu đây là hành vi cầm dao đe dọa giết người thì có thể sẽ cấu thành Tội đe dọa giết người theo Điều 133 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017 khi thỏa mãn các điều kiện sau:

Chủ thể: Bất kì người nào có đủ năng lực trách nhiệm hình sự (nghĩa là khi thực hiện một hành vi nào đó gây nguy hiểm cho người khác thì họ có đủ khả năng nhận thức được tính nguy hiểm của hành vi) và đủ độ tuổi chịu trách nhiệm hình sự (từ đủ 16 tuổi trở lên). 

Khách thể: Quyền được bảo vệ tính mạng của con người.

Mặt chủ quan: Lỗi của người khi thực hiện hành vi này phải là lỗi cố ý. Nghĩa là họ biết được hành vi của mình là nguy hiểm, có thể hình dung được hậu quả sẽ xảy ra nhưng vẫn mong muốn thực hiện để nó xảy ra. 

Mặt khách quan: Có xảy ra hành vi đe dọa và điều đó làm cho người bị đe dọa hoang mang, lo lắng rằng người này không chỉ là đe dọa đơn thuần mà sẽ thực hiện thật. Đây là một dấu hiệu đặc trưng của loại tội phạm này. Do đó, cần lưu ý là hành vi cầm dao đe dọa này phải gây ra tâm lý mất lòng tin cho người bị đe dọa rằng việc giết người sẽ xảy ra thì mới là cơ sở để kết tội đe dọa giết người.

Thứ hai, nếu việc dùng dao đe dọa người khác chỉ mang tính chất dọa nạt bình thường, không dọa giết người thì chỉ là hành vi vi phạm quy định về trật tự công cộng căn cứ theo Điểm b Khoản 5 Điều 7 Nghị định 144/2021/NĐ-CP. 

Như vậy, đối với hành vi cầm dao đe dọa người khác nếu là dọa giết người mà đáp ứng đủ các điều kiện nêu trên sẽ cấu thành Tội đe dọa giết người. Còn nếu chỉ là dọa nạt không mang yếu tố dọa giết thì không cấu thành tội phạm mà chỉ là hành vi vi phạm quy định về trật tự công cộng.

2. Cầm dao đe dọa người khác bị xử lý như thế nào?

Khi có hành vi cầm dao đe dọa người khác và việc đe dọa này nhằm tước đoạt tính mạng của người bị đe dọa như đã phân tích, đủ điều kiện cấu thành Tội đe dọa giết người sẽ được xử lý theo Điều 133 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017. Theo đó, tại khoản 1 có quy định rằng người thực hiện tội phạm này với chỉ một người thì sẽ bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm. Trong trường hợp người phạm tội rơi vào khoản 2 Điều này đối với từ 02 người trở lên hoặc rơi vào một số trường hợp khác như lợi dụng chức vụ, quyền hạn của mình; phạm tội với người dưới 16 tuổi; phạm tội đối với người thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân; hay nhằm trốn tránh một việc sẽ bị xử lý về một tội phạm khác thì sẽ bị phạt tù từ 02 đến 07 năm.

Bên cạnh đó, nếu cá nhân có hành vi cầm dao đe dọa người khác chỉ gây rối trật tự công cộng với thì sẽ bị xử phạt theo Điểm b Khoản 5 Điều 7 Nghị định 144/2021/NĐ-CP về hành chính với mức phạt từ 5.000.000 đến 8.000.000 đồng. Mức phạt này sẽ gấp đôi nếu đó là tổ chức vi phạm căn cứ theo Khoản 2 Điều 4 Nghị định này. Ngoài ra, còn phải chịu hình thức xử phạt bổ sung là bị tịch thu tang vật là con dao đó.  

3. Tình tiết giảm nhẹ khi cầm dao đe dọa người khác

Nếu hành vi cầm dao đe dọa giết người khác thì sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự. Nhưng nếu thuộc vào một trong các trường hợp quy định tại Điều 51 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017 như đây là phạm tội lần đầu và ít nghiêm trọng; hoặc người phạm tội tự nguyện sửa chữa, bồi thường những thiệt hại về cả vật chất lẫn tinh thần cho người mà mình đã gây ra. Dựa trên sự thiện chí, tự nguyện ấy mà sẽ được xem xét là tình tiết giảm nhẹ hình phạt.