Trong đời sống xã hội xảy ra các hành vi pháp lý như kết hôn, ly hôn, khai sinh, khai tử, đăng ký nhận cha, mẹ con, chúng là những quan hệ cạnh nhau được điều chỉnh bởi các luật chuyên ngành như hôn nhân gia đình cũng là đối tượng điều chỉnh của pháp luật hộ tịch. Khi những sự việc như vậy xảy ra, các cá nhân có nghĩa vụ phải đăng ký với cơ quan có thẩm quyền, chủ yếu là ủy ban nhân dân cấp xã, đây là một cách để nhà nước dễ dàng quản lý công dân của mình. Vì vậy, việc thay đổi, cải chính, bổ sung tình trạng hôn nhân cũng là nội dung phải đăng ký với cơ quan này và cá nhân sẽ nhận được trích lục đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung tình trạng hôn nhân.
Cơ sở pháp lý:
Luật hộ tịch 2014
Nghị định 123/2015/NĐ-CP hướng dẫn luật hộ tịch
Thông tư 04/2020/TT-BTP hướng dẫn luật hộ tịch và Nghị định 123/2015/NĐ-CP hướng dẫn luật hộ tịch
1. Trích lục đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch là gì?
Trước khi đi vào giải thích “trích lục đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch” là gì? ACC sẽ đưa ra một số khái niệm liên quan như sau:
– Theo Khoản 10 Điều 4, Luật Hộ tịch định nghĩa rằng: “Thay đổi hộ tịch là việc cơ quan nhà nước có thẩm quyền đăng ký thay đổi những thông tin hộ tịch của cá nhân khi có lý do chính đáng theo quy định của pháp luật dân sự hoặc thay đổi thông tin về cha, mẹ trong nội dung khai sinh đã đăng ký theo quy định của pháp luật.”
Phạm vi thay đổi hộ tịch được xác định trong hai trường hợp: (1) Thay đổi họ, chữ đệm và tên của cá nhân trong nội dung khai sinh đã đăng ký khi có căn cứ theo quy định của pháp luật dân sự hoặc (2) thay đổi thông tin về cha, mẹ trong nội dung khai sinh đã đăng ký sau khi được nhận làm con nuôi theo quy định của Luật nuôi con nuôi.
– Theo Khoản 2, Điều 7, Nghị định 123/2015/NĐ-CP giải thích: “Cải chính hộ tịch theo quy định của Luật Hộ tịch là việc chỉnh sửa thông tin cá nhân trong Sổ hộ tịch hoặc trong bản chính giấy tờ hộ tịch và chỉ được thực hiện khi có đủ căn cứ để xác định có sai sót do lỗi của công chức làm công tác hộ tịch hoặc của người yêu cầu đăng ký hộ tịch.” Định nghĩa này nêu rõ 3 đặc điểm cơ bản của hoạt động cải chính hộ tịch như sau:
Một là, sai sót trong hộ tịch là yếu tố cốt lõi quyết định có thực hiện cải chính hay không.
Hai là, thời điểm tiến hành cải chính: việc cải chính hộ tịch chỉ được giải quyết sau khi xác định có sai sót khi đăng ký hộ tịch; không cải chính nội dung trên giấy tờ hộ tịch đã được cấp hợp lệ nhằm hợp thức hóa thông tin trên hồ sơ, giấy tờ cá nhân khác.
Ba là, việc sai sót trong đăng ký hộ tịch là sai sót của người đi đăng ký hộ tịch hoặc sai sót của cơ quan đăng ký hộ tịch.
– Khoản 13 Điều 4, Luật Hộ tịch giải thích rằng: “Bổ sung hộ tịch là việc cơ quan nhà nước có thẩm quyền cập nhật thông tin hộ tịch còn thiếu cho cá nhân đã được đăng ký.”
Trong ba hoạt động thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch thì bổ sung hộ tịch là hoạt động đơn giản nhất, thủ tục nhanh chóng nhất, được thực hiện như đăng ký lần đầu với nội dung bổ sung.
Trích lục đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch là văn bản do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp nhằm chứng minh sự kiện thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch của cá nhân đã đăng ký tại cơ quan đăng ký hộ tịch.Bản chính trích lục đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch được cấp ngay sau khi sự kiện hộ tịch được đăng ký thay đổi, cải cải chính, bổ sung.
Trích lục đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch có ý nghĩa cực kỳ quan trọng, là văn bản chứng minh việc thay đổi, cải chính, bổ sung sự kiện hộ tịch đã đăng ký với cơ quan có thẩm quyền trước đó hoặc bổ sung mới những thông tin hộ tịch còn thiếu, hơn nữa việc trích lục đăng ký là cơ sở để cá nhân sử dụng văn bản này trong các trường hợp cá nhân, cần chứng minh các thông tin gắn liền với nhân thân.
2. Thủ tục bổ sung hộ tịch
Thủ tục bổ sung hộ tịch như đã nói ở mục 1 là khá đơn giản, được thực hiện theo quy định tại Điều 29 Luật Hộ tịch, cụ thể:
Bước 1: Người yêu cầu bổ sung hộ tịch nộp tờ khai theo mẫu quy định và giấy tờ liên quan cho cơ quan đăng ký hộ tịch. Bước 2: Ngay sau khi nhận đủ hồ sơ, nếu chứng minh được yêu cầu bổ sung hộ tịch là đúng thì Thừa phát lại tư pháp - hộ tịch nhập nội dung bổ sung vào phần tương ứng của Sổ hộ tịch, Thừa phát lại hộ tịch và ký xác nhận với người xin việc. bảo lưu và báo cáo Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã cấp trích lục cho đương sự.
Trường hợp bổ sung hộ tịch vào Giấy khai sinh, Giấy chứng nhận kết hôn thì công chức Tư pháp - Hộ tịch ghi nội dung bổ sung vào mục tương ứng và đóng dấu vào nội dung bổ sung.
3. Thủ tục thay đổi, cải chính hộ tịch
Thủ tục thay đổi, cải chính hộ tịch phức tạp hơn, được ghi nhận trong Luật Hộ tịch và các văn bản hướng dẫn thi hành, về cơ bản được thực hiện như sau:
Bước 1: Người yêu cầu đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch nộp Tờ khai theo mẫu quy định và các giấy tờ có liên quan cho cơ quan đăng ký hộ tịch.
Bước 2: Trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ, nếu xét thấy việc thay đổi, cải chính hộ tịch là có căn cứ, đúng quy định của pháp luật dân sự và pháp luật hiện hành thì Thừa phát lại ghi vào văn bản. vào Sổ hộ tịch, cùng người yêu cầu đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch ký vào Sổ hộ tịch và báo cáo Chủ tịch Hội đồng nhân dân cấp trích lục cho người đăng ký. Trường hợp có sự thay đổi, cải chính hộ tịch liên quan đến Giấy khai sinh, Giấy chứng nhận kết hôn thì Cơ quan đăng ký hộ tịch ghi việc thay đổi, cải chính hộ tịch vào Giấy khai sinh, Giấy chứng nhận kết hôn.
Trường hợp cần phải xác minh thì thời hạn có thể kéo dài thêm tối đa là 03 ngày làm việc.
Trường hợp đặc biệt: Trường hợp đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch không đúng nơi đăng ký hộ tịch trước đây thì phải thông báo bằng văn bản cho Ủy ban nhân dân cấp xã kèm theo bản sao trích lục hộ tịch. , đến ban hộ tịch. nơi đăng ký hộ tịch cũ để ghi vào Sổ hộ tịch.
Trường hợp nơi đăng ký hộ tịch trước đây là cơ quan đại diện thì Ủy ban nhân dân cấp xã phải thông báo bằng văn bản kèm theo bản sao trích lục hộ tịch cho Bộ Ngoại giao để chuyển cho cơ quan đại diện đăng ký tại chủ tịch sổ sách gia đình.
Lưu ý: Trích lục đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch là giấy tờ bắt buộc mà cơ quan đăng ký hộ tịch (UBND cấp xã) phải cấp cho đương sự. Điều này cũng phần nào chứng tỏ tầm quan trọng của văn bản này trong hoạt động quản lý hộ tịch. Việc quy định các thủ tục đầy đủ là cơ sở pháp lý quan trọng để người dân thực hiện nghĩa vụ của mình một cách tối ưu, chủ động và kịp thời. Sở dĩ bổ sung hộ tịch có thủ tục riêng cũng là do bản chất của bổ sung hộ tịch là việc bổ sung một số thông tin hộ tịch nhất định mà không làm thay đổi bản chất của hộ tịch.
Nội dung bài viết:
Bình luận