Bảo hộ quyền tác giả theo công ước berne ( Cập nhật 2021)

logo accACC
Đàm Như

Công ước Berne là công ước quốc tế về bảo hộ các tác phẩm văn học và nghệ thuật. Trải qua nhiều thời kì, công ước đã có 8 lần sửa đổi tại Berlin, Rome, Brusseles, Stockholm, Paris, Công ước Berne ngày càng được hoàn thiện. Hiện nay, công ước Berne mới nhất là Công ước được sửa đổi ngày 24-7-1971 tại Paris và bổ sung vào ngày 2-10-1979. Công ước gồm 38 điều chính, 9 điều bổ sung và phụ lục gồm 6 điều. Vậy Bảo hộ quyền tác giả theo công ước Berne như thế nào, cùng tìm hiểu qua bài dưới đây.

Bảo hộ quyền tác giả theo công ước Berne

1. Bảo hộ quyền tác giả theo công ước Berne là gì

Bảo hộ quyền tác giả theo công ước Berne Là tuân thủ các quy định về bảo hộ quyền tác giả theo công ước Bern như :

  • Về đối tượng: căn cứ điều 2 công ước Berne như sau:

Điều 2

“(Tác phẩm được bảo hộ: 1. Tác phẩm văn học và nghệ thuật;  2. Khả năng yêu cầu sự định hình; 3. Tác phẩm phái sinh;  4. Văn bản chính thức; 5. Sưu tập; 6. Nghĩa vụ bảo hộ, chủ thể hưởng sự bảo hộ;  7. Tác phẩm mĩ thuật ứng dụng và kiểu dáng công nghiệp; 8. Tin tức.)

  • Hình thức của tác phẩm được bảo hộ: phải được thể hiện dưới dạng vật chất.
  • Thời hạn bảo hộ.
  • Ngoài ra, liên quan đến quyền bảo hộ còn phải tuân thủ các nguyên tắc như:
  • Nguyên tắc đối xử quốc gia
  • Bảo hộ đương nhiên
  • Bảo hộ độc lập

2. Các nguyên tắc bảo hộ quyền tác giả theo công ước berne năm 2021

  • Nguyên tắc đối xử quốc gia: là một nguyên tắc đã quá quen thuộc trong các công ước quốc tế. Điều này được quy định cụ thể tại Điều 5 Công ước Bern 1971 sửa đổi bổ sung năm 1979 như sau

Điều 5

“(Đảm bảo quyền: 1 và 2. Bên ngoài quốc gia gốc;  3. Tại quốc gia gốc; 4.”Quốc gia gốc”)”

  • Bảo hộ đương nhiên: Điều này được thể hiện tại Điều 3 Công ước Bern 1971 sửa đổi bổ sung năm 1979 như sau:

Điều 3

“(Tiêu chí về tư cách được bảo hộ: 1. Quốc tịch của tác giả; nơi công bố tác phẩm; 2. Nơi thường trú của tác giả; 3. Tác phẩm đã công bố; 4.Tác phẩm công bố đồng thời.)

  1. Công ước này bảo hộ:
  2. Tác phẩm của các tác giả là công dân của một trong những nước là thành viên của Liên hiệp dù những các tác phẩm của họ đã công bố hay chưa;”

Có nghĩa là một tác phẩm được tạo ra bởi chất xám, trí tuệ là công dân của một nước là thành viên của công ước Berne hoặc không phải nhưng là công dân của một trong những nước là thành viên của Liên hiệp mà công bố lần đầu tiên ở một trong những nước thành viên của Liên hiệp, có nơi cư trú thường xuyên ở một trong những nước trên vẫn được tự động bảo hộ kể cả đã đăng kí văn bằng bảo hộ hay chưa.

  • Bảo hộ độc lập: được hiểu đơn giản là phải được hình thành từ chất xám của tác giả

3. Quy định về bảo hộ quyền tác giả theo công ước Berne 2021

Quyền tác giả được quy định khá rông trong công ước Berne. Tuy nhiên, căn cứ vào Điều 3 và Điều 5 Công ước Berne quy định về quy tắc bảo hộ quyền tác giả quốc tế như sau:

Điều 3

“1. Công ước này bảo hộ:

  1. Tác phẩm của các tác giả là công dân của một trong những nước là thành viên của Liên hiệp dù những các tác phẩm của họ đã công bố hay chưa;
  2. Tác phẩm của các tác giả không phải là công dân của một trong những nước là thành viên của Liên hiệp mà công bố lần đầu tiên ở một trong những nước thành viên của Liên hiệp, hay đồng thời công bố ở một nước trong và một nước ngoài Liên hiệp.
  3. Các tác giả không phải là công dân của một nước thành viên Liên hiệp nhưng có nơi cư trú thường xuyên ở một trong những nước trên, theo mục đích của Công ước, cũng được coi như là tác giả công dân của nước thành viên đó.”

Điều 5

“1. Đối với những tác phẩm được Công ước này bảo hộ, các tác giả được hưởng quyền tác giả ở các nước Liên hiệp không phải là Quốc gia gốc của tác phẩm, những quyền do luật của nước đó dành cho công dân của mình trong hiện tại và trong tương lai cũng như những quyền mà Công ước này đặc biệt quy định.

  1. Việc hưởng và thực hiện các quyền này không lệ thuộc vào một thể thức, thủ tục nào; việc hưởng và thực hiện này hoàn toàn độc lập không tùy thuộc vào việc tác phẩm có được bảo hộ hay không ở Quốc gia gốc của tác phẩm. Do đó, ngoài những quy định của Công ước này, mức độ bảo hộ cũng như các biện pháp khiếu nại dành cho tác giả trong việc bảo hộ quyền của mình sẽ hoàn toàn do quy định của Luật pháp của nước công bố bảo hộ tác phẩm đó.
  2. Việc bảo hộ tại Quốc gia gốc do Luật pháp của Quốc gia đó quy định. Tuy nhiên, khi tác giả không phải là công dân của Quốc gia gốc của tác phẩm được Công ước này bảo hộ, thì tác giả đó được hưởng tại Quốc gia này những quyền như các tác giả là công dân của nước đó.”

Như vậy quy định về bảo hộ quyền tác giả theo công ước Berne khá chi tiết:

  • Về quy mô: tác phẩm được bảo hộ có thể là cuẢ công dân của một nước là thành viên của công ước Berne hoặc không phải nhưng là công dân của một trong những nước là thành viên của Liên hiệp mà công bố lần đầu tiên ở một trong những nước thành viên của Liên hiệp, có nơi cư trú thường xuyên ở một trong những nước trên vẫn được tự động bảo hộ kể cả đã đăng kí văn bằng bảo hộ hay chưa.
  • Về pháp luật điều chỉnh: ngoài công ước này, việc bảo hộ quyền tác giả còn được điều chỉnh bởi pháp luật của quốc gia gốc. Điều 5 quy định về quốc gia gốc như sau:

“a) Quốc gia thành viên Liên hiệp, nơi tác phẩm được công bố lần đầu tiên. Tuy nhiên, nếu là tác phẩm được công bố đồng thời ở nhiều nước thành viên Liên hiệp có thời hạn bảo hộ khác nhau thì Quốc gia gốc của tác phẩm là Quốc gia có thời hạn bảo hộ ngắn nhất”

4. Sự khác nhau giữa bảo hộ quyền tác giả theo công ước berne và Luật sở hữu trí tuệ Việt Nam

4.1. Điểm chung:

Công ước Berne và Luật Sở hữu trí tuệ Việt Nam đều quy định bảo hộ các tác phẩm được sáng tạo và được thể hiện dưới một hình thức vật chất nhất định, không phân biệt nội dung, chất lượng, hình thức, phương tiện, ngôn ngữ. Ngoài ra, công ước berne và Luật sở hữu trí tuệ Việt Nam cũng đều quy định về việc bảo hộ đương nhiên, cụ thể là một tác phẩm được tạo ra bởi trí tuệ sẽ được tự động bảo hộ kể cả công bố, đăng kí văn bằng bảo hộ hay chưa.

4.2. Điểm khác nhau:

Quy định về quyền của tác giả, chủ sở hữu tác phẩm. Công ước Berne quy định Quyền tác giả bao gồm quyền tinh thần và quyền kinh tế.

Quyền tinh thần như sau

Điều 6 bis

“(Quyền tinh thần: 1. Đứng tên tác giả; phản đối một số sự sửa đổi và hành vi xuyên tạc khác; 2. Sau khi tác giả chết; 3. Phương thức đền bù)

1. Độc lập với quyền kinh tế của tác giả và cả sau khi quyền này đã được chuyển nhượng, tác giả vẫn giữ nguyên quyền được đòi thừa nhận mình là tác giả của tác phẩm và phản đối bất kỳ sự xuyên tạc, cắt xén hay sửa đổi hoặc những vi phạm khác đối với tác phẩm có thể làm phương hại đến danh dự và tiếng tăm tác giả.”

Quyền kinh tế bao gồm một số quyền sau đây:

Quyền dịch thuật

Quyền sao chép

Quyền trình diễn công cộng

Quyền làm sao chép

…….

Luật Sở hữu trí tuệ Việt Nam

Căn cứ Điều 18 VBHN 07/VBHN-VPQH quy định tại Điều 18 Quyền tác giả bao gồm quyền nhân thân và quyền tài sản.

Điều 19. Quyền nhân thân

“Quyền nhân thân bao gồm các quyền sau đây:

1. Đặt tên cho tác phẩm;

2. Đứng tên thật hoặc bút danh trên tác phẩm; được nêu tên thật hoặc bút danh khi tác phẩm được công bố, sử dụng;

3. Công bố tác phẩm hoặc cho phép người khác công bố tác phẩm;

4. Bảo vệ sự toàn vẹn của tác phẩm, không cho người khác sửa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm dưới bất kỳ hình thức nào gây phương hại đến danh dự và uy tín của tác giả.”

Điều 20. Quyền tài sản

1. Quyền tài sản bao gồm các quyền sau đây:

a) Làm tác phẩm phái sinh;

b) Biểu diễn tác phẩm trước công chúng;

c) Sao chép tác phẩm;

d) Phân phối, nhập khẩu bản gốc hoặc bản sao tác phẩm;

đ) Truyền đạt tác phẩm đến công chúng bằng phương tiện hữu tuyến, vô tuyến, mạng thông tin điện tử hoặc bất kỳ phương tiện kỹ thuật nào khác;

e) Cho thuê bản gốc hoặc bản sao tác phẩm điện ảnh, chương trình máy tính”

Có thể thấy phạm vi quy định của công ước Berne khá rộng. Công ước không chỉ quy định về bảo hộ trong ngốc mà còn quy định về bảo hộ ở nước ngoài. Việc nắm rõ quy định của công ước Berne cũng chiếm một vị trí khá quan trọng nếu bạn đang gặp các vấn đề liên quan đến quyền tác giả có yêu tố nước ngoài.

Trên đây là tư vấn của chúng tôi về các quy định pháp luật của công ước berne mới nhất. Nếu bạn còn thắc mắc gì đừng ngại mà hãy nhấc máy lên chúng tôi sẽ giải đáp kịp thời nhanh chóng chính xác

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on email

Bài viết liên quan

Liên Hệ Với Chúng Tôi

Vui lòng để lại thông tin liên hệ, ACC sẽ gọi lại ngay cho bạn

Viết một bình luận