Quy định có lời nói xúc phạm danh dự nhân phẩm là như thế nào?

Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội Việt Nam có quy định rằng mọi công dân đều có quyền bất khả xâm phạm về thân thể, được pháp luật bảo hộ về sức khoẻ, danh dự và nhân phẩm. Nhưng trên thực tế, vẫn có nhiều người lợi dụng quyền tự do ngôn luận để bình phẩm, có lời nói và hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác. Hiện nay, có rất nhiều cách thức để một người thực hiện hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác. Trong đó, không thể không nhắc đến lời nói xúc phạm danh dự nhân phẩm. Vậy Quy định có lời nói xúc phạm danh dự nhân phẩm là như thế nào?  Hãy cùng ACC tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

1. Xúc phạm danh dự, nhân phẩm là gì?

Hiện nay, pháp luật chưa có khái niệm cụ thể thế nào là xúc phạm danh dự, nhân phẩm người khác. Tuy nhiên có thể hiểu xúc phạm danh dự nhân phẩm là dùng những lời lẽ thô bỉ, tục tĩu hoặc có hành vi xâm phạm, nhục mạ người khác nhằm hạ uy tín gây thiệt hại về danh dự, nhân phẩm cho người khác. Tuỳ theo tính chất, mức độ của từng vụ việc có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

Theo quy định của Bộ luật hình sự hiện hành, hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác được thể hiện dưới tội danh làm nhục người khác. Ví dụ về hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác: lăng mạ, chửi rủa thậm tệ, hoặc có hành vi như lột quần áo giữa đám đông nhằm thỏa mãn mục đích của người phạm tội.

Dùng lời nói xúc phạm danh dự nhân phẩm người khác có thể hiểu một cách đơn giản là việc một người sử dụng lời nói của mình để công kích, nhục mạ, lăng mạ người khác, làm mất đi hoặc làm giảm sút danh dự nhân phẩm của người bị xúc phạm danh dự nhân phẩm.

2. Dùng lời nói xúc phạm danh dự nhân phẩm người khác sẽ bị xử phạt như thế nào?

Câu trả lời là tuỳ thuộc vào tính chất và mức độ hành vi khác nhau mà việc nhắn tin xúc phạm người khác có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

2.1. Xử phạt vi phạm hành chính

Theo Khoản 1 Điều 5 Nghị định số 167/2013/NĐ-CP, phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 300.000 đồng đối với hành vi như có cử chỉ, lời nói thô bạo, khiêu khích, trêu ghẹo, xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác.

Ngoài ra, phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi đưa thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự và nhân phẩm của cá nhân (Theo điểm a khoản 3 Điều 99 của Nghị định số 15/2020/NĐ-CP).

2.2. Trách nhiệm hình sự

Theo Điều 155 Bộ luật hình sự 2015, các hình phạt tương ứng với hành vi Dùng lời nói xúc phạm danh dự nhân phẩm người khác được quy định như sau:

Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác, thì bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.

Người phạm tội làm nhục người khác bị phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm nếu phạm tội rơi vào một trong các trường hợp sau:

- Phạm tội 02 lần trở lên;

- Phạm tội đối với 02 người trở lên;

- Lợi dụng chức vụ, quyền hạn để phạm tội;

- Phạm tội đối với người đang thi hành công vụ;

- Phạm tội với người dạy dỗ, nuôi dưỡng, chăm sóc, chữa bệnh cho mình;

- Sử dụng mạng máy tính hoặc mạng viễn thông, phương tiện điện tử để phạm tội;

- Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%.

Người phạm tội làm nhục người khác bị phạt tù từ 02 năm đến 05 năm nếu phạm tội rơi vào một trong các trường hợp sau:

- Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;

- Làm nạn nhân tự sát.

Ngoài ra, người phạm tội làm nhục người khác còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

3. Câu hỏi thường gặp

3.1. Xúc phạm danh dự, nhân phẩm người khác trên Facebook có bị truy cứu trách nhiệm hình sự không?

Hành vi đưa thông tin lên mạng xã hội (Facebook) sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội làm nhục người khác theo quy định tại Điều 155 Bộ luật Hình sự năm 2015, trong trường hợp người phạm tội đủ tuổi có năng lực chịu trách nhiệm hình sự, cụ thể là từ đủ 16 tuổi trở lên.

3.2. Tội xúc phạm danh dự, nhân phẩm với người đang thi hành công vụ có chịu trách nhiệm hình sự không?

Hành vi xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người thi hành công vụ có thể bị xử lý hình sự tội làm nhục người khác theo quy định tại Điều 155 Bộ luật Hình sự, với khung hình phạt cao nhất là 3 năm tù. Trong trường hợp có đầy đủ các yếu tố cấu thành tội chống đối người thi hành công vụ thì có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự với mức cao nhất là 7 năm tù.

3.3. Tội hành hung đồng đội có hình phạt tối đa là bao nhiêu năm tù?

Theo Điều 398 Bộ luật hình sự 2015, khung hình phạt cao nhất đối với tội danh hành hung đồng đội là 07 năm.

Trên đây là các nội dung có liên quan đến vấn đề Quy định có lời nói xúc phạm danh dự nhân phẩm là như thế nào? Mong rằng bài viết sẽ cung cấp thêm cho quý bạn đọc những thông tin hữu ích về vấn đề này. Nếu có thắc mắc, vui lòng liên hệ với công ty Luật ACC để được tư vấn một cách nhanh chóng và thuận tiện nhất.