So sánh doanh thu tính thuế GTGT và doanh thu tính thuế TNDN

Doanh thu tính thuế GTGT và doanh thu thuế TNDN thường được so sánh trong quá trình kiểm tra – thanh tra. Một một trong những bước kiểm tra rất cơ bản của cơ quan thuế là So sánh doanh thu tính thuế GTGT và doanh thu tính thuế TNDN. 

So sánh doanh thu tính thuế GTGT và doanh thu tính thuế TNDN

1. Khái niệm thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp

1.1 Thuế giá trị gia tăng

Thuế GTGT (Được gọi tắt là VAT – Value Added Tax hoặc TVA – Taxe sur la Valeur Ajoutée) [1] là sắc thuế thuộc loại thuế gián thu đánh vào giá trị giá tăng của hàng hoá, dịch vụ phát sinh ở từng khâu trong quá trình luân chuyển từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng.

Thuế gián thu đánh vào hàng hóa dịch vụ. Loại thuế này điều tiết gián tiếp thông qua giá cả hàng hóa dịch vụ cung cấp, người nộp thuế không phải là người chịu thuế như đối với thuế trực thu.

Ví dụ: Thuế giá trị gia tăng (GTGT) là một trong những loại thuế gián thu đánh vào người tiêu dùng cuối cùng. Doanh nghiệp là bên chịu trách nhiệm thu lại khoản thuế đó và nộp cho nhà nước. Trên thực tế, doanh nghiệp không chịu thuế GTGT. Theo quy định hiện nay, thuế gián thu bao gồm: thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế GTGT và thuế xuất nhập khẩu.

1.2 Thuế thu nhâp doanh nghiệp

Khái niệm thuế thu nhập doanh nghiệp hiện nay chưa được trình bày cụ thể trong văn bản nào hết. Tuy nhiên, khái niệm thuế thu nhập doanh nghiệp được hiểu như sau:

Thuế thu nhập doanh nghiệp là thuế tính trực tiếp trên phần thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp trong kỳ tính thuế hay còn được gọi là thuế trực thu, phần thu nhập tính thuế của doanh nghiệp được tính bằng thu nhập trong hoạt động sản xuất, kinh doanh dịch vụ hàng hóa trừ đi những khoản được quy định trong luật. Thuế thu nhập doanh nghiệp được dịch sang tiếng Anh là Frofit tax hay corporte income tax.

Thuế trực thu là loại thuế đánh vào thu nhập và lợi nhuận của tổ chức, cá nhân trong xã hội và người nộp thuế chính là người chịu thuế. Hiểu đơn giản thuế trực thu khấu trừ trực tiếp vào nguồn thu nhập của đối tượng chịu thuế. Loại thuế này nộp trực tiếp cho chính phủ và không chuyển nhượng cho bất kỳ ai khác.

Ví dụ:

Thuế trực thu là thuế thu nhập cá nhân (TNCN) đối với tiền lương, tiền công sẽ do người lao động nộp. Thuế trực thu bao gồm: Thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế TNCN, thuế nhà đất, thuế bảo vệ môi trường.

2. So sánh doanh thu tính thuế GTGT và doanh thu tính thuế TNDN

Khi doanh nghiệp chuẩn bị cho cuộc thanh kiểm tra thuế, cơ quan thuế sẽ yêu cầu giải trình về sự chênh lệch doanh thu tính thuế GTGT và doanh thu tính thuế TNDN. Mục đích về sự giải trình này làm rõ việc Doanh nghiệp đã lập hóa đơn GTGT đúng thời điểm chưa? Việc xác định nghĩa vụ nộp thuế GTGT và thuế TNDN đúng thời điểm quy định chưa?

2.1 Doanh thu tính thuế GTGT là doanh thu phát sinh tại Thời điểm xác định xác định thuế GTGT, được quy định như sau: (căn cứ Điều 8 Thông tư 219/2013/TT/BTC)

+ Đối với bán hàng hoá là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hoá cho người mua, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền.

+ Đối với cung ứng dịch vụ là thời điểm hoàn thành việc cung ứng dịch vụ hoặc thời điểm lập hoá đơn cung ứng dịch vụ, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền. Dịch vụ viễn thông tính theo thời điểm hoàn thành việc đối soát dữ liệu về cước dịch vụ kết nối viễn thông theo hợp đồng kinh tế giữa các cơ sở kinh doanh dịch vụ viễn thông nhưng chậm nhất không quá 2 tháng kể từ tháng phát sinh cước dịch vụ kết nối viễn thông.

+ Đối với hoạt động cung cấp điện, nước sạch là ngày ghi chỉ số điện, nước tiêu thụ trên đồng hồ để ghi trên hoá đơn tính tiền.

+ Đối với hoạt động kinh doanh bất động sản, xây dựng cơ sở hạ tầng, xây dựng nhà để bán, chuyển nhượng hoặc cho thuê là thời điểm thu tiền theo tiến độ thực hiện dự án hoặc tiến độ thu tiền ghi trong hợp đồng. Căn cứ số tiền thu được, cơ sở kinh doanh thực hiện khai thuế GTGT đầu ra phát sinh trong kỳ.

+ Đối với xây dựng, lắp đặt, bao gồm cả đóng tàu, là thời điểm nghiệm thu, bàn giao công trình, hạng mục công trình, khối lượng xây dựng, lắp đặt hoàn thành, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền.

+ Đối với hàng hoá nhập khẩu là thời điểm đăng ký tờ khai hải quan.

2.2 Thời điểm xác định xác định doanh thu để tính thu nhập chịu thuế TNDN (Căn cứ Thông tư 78/2014/TT-BTC và Thông tư 96/2015/TT-BTC)

+ Đối với hoạt động bán hàng hoá là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu, quyền sử dụng hàng hoá cho người mua

+ Đối với hoạt động cung ứng dịch vụ là thời điểm hoàn thành  việc cung ứng dịch vụ hoặc hoàn thành từng phần việc cung  ứng dịch vụ cho người mua (trừ trường hợp doanh thu tính thuế trong một số trường hợp cụ thể  và doanh thu đối với hàng hóa dịch vụ dùng để trao đổi)

+ Đối với tặng cho: Hàng hóa, dịch vụ dùng để biếu tặng  (bao gồm cả biếu tặng khách hàng) thì không phải xác  định doanh thu tính thuế TNDN, nhưng vẫn phải lập hoá đơn  tính thuế GTGT theo quy định Pháp luật về thuế GTGT.

+ Đối với hàng hóa, dịch vụ dùng để tiêu dùng nội bộ: Hàng hóa dịch vụ tiêu dùng phục vụ sản xuất kinh doanh, không tính doanh thu tính thuế  TNDN đồng thời cũng không phải kê khai tính thuế GTGT

2.3 Ví dụ minh họa

Chủ Doanh nghiệp, Kế toán trưởng, Kế toán thuế hãy chú ý: đôi khi 2 doanh thu này không được ghi nhận thời điểm, 2 doanh thu này không phải là 1. Chằng hạn như Công ty A chuyên cho thuê văn phòng. Vào đầu quý thuê, A thu của khách hàng B một quý tiền thuê văn phòng trị giá 1,1 tỷ (đã bao gồm thuế GTGT 10%) và tại thời điểm này A lập hóa đơn GTGT 10% về việc thu trước tiền cung cấp dịch vụ cho B thuê văn phòng theo quy định pháp luật.

Tại thời điểm thu tiền này, doanh thu tính thuế GTGT đã được ghi nhận, nghĩa vụ thuế GTGT đã phát sinh. Nhưng thu nhập tính thuế TNDN chưa có. Khoản thu nhập chịu thuế TNDN được ghi nhận vào cuối quý thuê, hoặc thuê từng tháng, khi A hoàn thành 01 phần hoặc toàn bộ khối lượng dịch vụ cung cấp cho B.

Cảm ơn bạn đọc đã theo dõi bài viết So sánh doanh thu tính thuế GTGT và doanh thu tính thuế TNDN. Nếu bạn có bất kì thắc mắc nào liên quan đến vấn đề trên hoặc các vấn đề pháp lý khác vui lòng liên hệ với ACC theo thông tin bên dưới để được hỗ trợ và tư vấn.