Quy trình cưỡng chế nợ thuế theo quy định mới nhất

1. Đòi nợ thuế là gì?

Thực tế nhiều DN thường gặp trường hợp: tài khoản ngân hàng của người nộp thuế trừ tiền thuế mà không nộp chứng từ nộp tiền. Trong trường hợp này, công ty đã bị cưỡng chế thuế. Vậy cưỡng chế nợ thuế là gì? Theo đó, cưỡng chế nợ thuế là một trong các biện pháp được Tổng cục Thuế áp dụng để quản lý số tiền thuế nợ có khả năng thu hồi theo quy định của Luật Quản lý thuế.

2. Các trường hợp công ty phải nộp thuế

Theo quy định tại Khoản 1 Điều 2 Thông tư 215/2013/TT-BTC thì có 4 trường hợp công ty bị cưỡng chế thuế như sau:

- Người nộp thuế nợ tiền thuế, tiền chậm nộp quá 90 ngày, kể từ ngày hết thời hạn nộp thuế hoặc thời hạn gia hạn nộp thuế theo quy định của pháp luật về quản lý thuế và của cơ quan nhà nước có liên quan.
- Người nộp thuế còn nợ tiền thuế, tiền phạt, tiền chậm nộp nhưng đã bỏ trốn hoặc tẩu tán tài sản.
- Người nộp thuế không chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận được quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế sẽ bị cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế. - Trường hợp quyết định xử phạt vi phạm hành chính thuế đã có thời hạn thi hành quá 10 ngày mà người nộp thuế không chấp hành quyết định xử phạt theo thời hạn ghi trong quyết định xử phạt thì bị cưỡng chế thi hành quyết định. vi phạm hành chính về thuế (trừ trường hợp hoãn, tạm đình chỉ việc chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế).

Ngoài ra, một số hành vi vi phạm sau đây cũng sẽ phải nộp thuế:

- Tổ chức tín dụng không chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế theo quy định của Luật quản lý thuế và Luật xử lý vi phạm hành chính.
- Cơ quan bảo lãnh nộp tiền thuế cho người nộp thuế: Quá thời hạn quy định là 90 ngày, kể từ ngày hết thời hạn nộp tiền thuế, tiền phạt, tiền chậm nộp sau khi có thỏa thuận bằng văn bản của cơ quan quản lý thuế, kể cả phụ thuộc vào người nộp thuế. đã nộp đủ vào ngân sách nhà nước thì người bảo lãnh sẽ bị cưỡng chế theo quy định của Luật Quản lý thuế và Luật Xử lý vi phạm hành chính.
- Kho bạc nhà nước không thực hiện trích nộp tiền từ tài khoản của đối tượng bị buộc mở tại Kho bạc nhà nước để nộp ngân sách nhà nước theo quyết định xử phạt vi phạm hành chính của cơ quan thuế.
- Tổ chức, cá nhân có liên quan không chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế của cơ quan có thẩm quyền.

3. Thủ tục cưỡng chế nợ thuế theo quy định mới nhất như thế nào?

3.1 Bước 1. Xác định người nợ thuế bị cưỡng chế

- Lập danh sách cưỡng chế nợ thuế theo mẫu số 20/QTR-CCT:

Hàng tháng, chậm nhất sau ba (03) ngày làm việc, kể từ ngày khóa sổ, công chức lập danh sách đối tượng nộp thuế buộc phải thực hiện đề nghị trích nợ trực tiếp từ tài khoản tiền gửi. Trình Trưởng phòng Quản lý thuế phê duyệt danh sách. - Thông báo thi hành theo mẫu số 09-TB/CCNT:

Căn cứ vào danh sách được phê duyệt, công chức phát hành thông báo sẽ áp dụng biện pháp cưỡng chế nhắc nhở người nợ thuế nộp tiền thuế nợ vào ngân sách nhà nước trước khi cơ quan thuế áp dụng hình thức cưỡng chế. Gửi thông báo cho người nợ thuế vào ngày làm việc sau ngày ký.

3.2 Bước 2. Thu thập, kiểm tra, xác minh thông tin
- Nội dung thu thập thông tin: nơi mở tài khoản tiền gửi của người nợ thuế, cụ thể: tên, địa chỉ ngân hàng, kho bạc và tổ chức tín dụng, số tài khoản, số dư tiền gửi, nội dung giao dịch qua tài khoản tiền gửi.
- Nơi thu thập và xác minh thông tin:

Đối với cơ quan thuế: tra cứu dữ liệu trong hồ sơ đăng ký thuế, hồ sơ kê khai nộp thuế; thông tin trực tuyến, đài phát thanh... Đối với người nộp thuế: Cơ quan thuế yêu cầu người nộp thuế cung cấp thông tin theo một trong hai hình thức:
Gửi văn bản yêu cầu người nợ thuế cung cấp thông tin qua đường bưu điện hoặc gặp trực tiếp. Việc giao trực tiếp văn bản phải được bên giao và bên nhận xác nhận.
Gửi giấy mời người nợ thuế đến cơ quan thuế làm việc để cung cấp thông tin; Sau khi làm việc, công chức phải đăng ký các thông tin do người nợ thuế cung cấp.
Sau thời hạn yêu cầu cung cấp thông tin là 05 ngày làm việc kể từ ngày gửi văn bản yêu cầu cung cấp thông tin hoặc gửi giấy mời mà người nợ thuế không cung cấp thông tin hoặc cung cấp thông tin không đầy đủ, chính xác thì tiến hành kiểm tra tại trụ sở của người nợ thuế. Quy trình, trình tự kiểm soát được thực hiện theo quy trình kiểm soát của cơ quan thuế. Khi xác minh thông tin, nếu có đủ căn cứ kết luận không thể áp dụng biện pháp cưỡng chế này thì tiến hành các biện pháp tiếp theo. Đối với bên thứ ba (ngân hàng, kho bạc, tổ chức tín dụng mà người nộp thuế mở tài khoản tiền gửi) lựa chọn một trong hai phương thức sau:

Cơ quan thuế cử cán bộ thuế đến làm việc tại trụ sở của bên thứ ba; Khi kết thúc công việc, viên chức phải lập báo cáo thông tin.
Gửi văn bản yêu cầu cung cấp thông tin qua đường bưu điện.
- Thời gian thu thập, xác minh thông tin không quá 10 ngày kể từ ngày gửi văn bản yêu cầu cung cấp thông tin hoặc giấy mời.

3.3 Bước 3. tổ chức thực hiện
- Lập hồ sơ đề xuất biện pháp cưỡng chế, kèm theo các tài liệu sau:

Thông báo sẽ được áp dụng.
Biên bản hoặc tài liệu cung cấp thông tin, hoặc biên bản kiểm soát đối với người nợ thuế. Là văn bản cung cấp hoặc bản ghi thông tin do ngân hàng thương mại, kho bạc hoặc tổ chức tín dụng khác ghi nhận. Thông báo số tiền thuế phải nộp và tiền phạt chậm nộp. Quyết định xử phạt vi phạm pháp luật về thuế (nếu có). Quyết định thi hành án nợ thuế trước (nếu có). Báo cáo tình hình thi hành quyết định cưỡng chế thuế (nếu có). Dự thảo quyết định thi hành, trình thủ trưởng cơ quan quản lý thuế ký duyệt. Thời hạn lập báo cáo không quá hai (02) ngày làm việc, kể từ ngày kết thúc việc thu thập, xác minh, kiểm tra các thông tin quy định tại điểm 3, bước 2 (nêu trên).
- Thủ trưởng cơ quan quản lý thuế ký quyết định cưỡng chế nợ thuế. Thời hạn ra quyết định: Trong thời hạn 02 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được báo cáo đề xuất biện pháp cưỡng chế.
- Ra quyết định cưỡng chế: thực hiện theo hướng dẫn về thủ tục nộp, nhận quyết định để thi hành quyết định của cơ quan quản lý thuế.

3.4 Bước 4. Giám sát việc thực hiện thu nợ thuế
- Báo cáo kết quả chấp hành nợ thuế

Chậm nhất trong ngày làm việc tiếp theo ngày thực hiện việc chấp hành nợ thuế, công chức phụ trách việc chấp hành nợ thuế báo cáo kết quả chấp hành với Thủ trưởng cơ quan quản lý thuế. Hàng tháng, vào ngày làm việc cuối cùng của tháng, cán bộ có trách nhiệm kiểm kê tình hình thực hiện thu nợ thuế. Chậm nhất trong ngày làm việc tiếp theo, chuyển sang phục vụ chung toàn ngành quản lý thuế (Direction des Impôts hoặc Direction des Impôts).
Truyền tờ khai lên cơ quan thuế cấp trên: Chi cục thuế gửi tờ khai về Cục thuế tỉnh, thành phố trước ngày 10 hàng tháng; Cục Thuế gửi tờ khai về Tổng cục Thuế trước ngày 20 hàng tháng.
- Ghi âm:

Hồ sơ khởi tố về thuế được lập riêng cho từng người nợ thuế và theo từng quyết định khởi tố về thuế. Hồ sơ được lưu tại Phòng Quản lý nợ và Thu hồi nợ thuế.

4. Tác động của DN khi bị ép nộp thuế

Theo quy định tại Nghị định 126/2020/NĐ-CP, người nộp thuế thuộc diện bị cưỡng chế, cơ quan thuế sẽ áp dụng các biện pháp sau:

Trích tiền từ tài khoản của đối tượng bị cưỡng chế tại Kho bạc hoặc tổ chức tín dụng; Yêu cầu khóa tài khoản. Khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập của bạn. Lưu ý rằng hóa đơn không còn hiệu lực. Thu giữ tài sản, bán đấu giá tài sản thu giữ theo quy định của pháp luật để thu hồi nợ tiền thuế, tiền phạt, tiền lãi chậm nộp ngân sách nhà nước. Thu tiền, tài sản khác của đối tượng bị cưỡng chế mà tổ chức, cá nhân đang nắm giữ. Thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, giấy phép thành lập và hoạt động, giấy phép hành nghề.
Nguyên tắc áp dụng: Doanh nghiệp bị áp dụng biện pháp cưỡng chế sau khi không thực hiện được biện pháp cưỡng chế trước hoặc đã áp dụng nhưng chưa đủ số tiền thuế nợ, tiền phạt, tiền chậm nộp tiền thuế theo quyết định hành chính của cơ quan thuế đó. Trường hợp cưỡng chế bằng biện pháp khấu trừ một phần tiền lương, thu nhập chỉ áp dụng đối với đối tượng nộp thuế là thể nhân.