Tệ nạn ma tuý đang là hiểm hoạ của các quốc gia, dân tộc trên toàn thế giới. Những năm qua, tệ nạn ma tuý ở Việt Nam vẫn đang diễn biến hết sức phức tạp và có xu hướng gia tăng cùng với việc xuất hiện nhiều loại ma tuý mới. Hậu quả, tác hại do tệ nạn ma tuý gây ra ảnh hưởng nghiêm trọng đến phát triển kinh tế – xã hội và an ninh trật tự của đất nước. Ma tuý làm huỷ hoại sức khoẻ dẫn đến mất khả năng lao động, suy thoái nòi giống, phẩm giá con người, phá hoại hạnh phúc gia đình, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự, an toàn xã hội và an ninh quốc gia. Bài viết sau đây của ACC cung cấp cho bạn đọc thông tin về Các biện pháp phòng ngừa tội phạm ma túy (cập nhật năm 2023)
1. Khái niệm tội phạm về ma túy
Tội phạm về ma túy là những hành vi nguy hiểm cho xã hội, do người có năng lực trách nhiệm hình sự thực hiện một cách cố ý, xâm phạm chế độ thống nhất quản lý của Nhà nước đối với các chất ma túy và các loại thuốc gây nghiện, xâm phạm trật tự, an toàn xã hội và tính mạng, sức khỏe con người và sự phát triển bình thường của nòi giống dân tộc.
2.Nguyên nhân gây ra tội phạm ma túy
Nguyên nhân từ bản thân:
- Mải chơi, đua đòi
- Tò mò, bị kích động;
- Bạn bè rủ rê, lôi kéo
- Tâm lý chưa ổn định, thiếu tự tin, dễ dao động;
- Trình độ học vấn thấp, thiếu hiểu biết;
- Thất nghiệp, hoặc nghề nghiệp không ổn định dẫn đến tâm lý chán chường;
- Do lạm dụng các thuốc giảm đau khi chữa bệnh hoặc có vấn đề sức khỏe tâm thần.
- Muốn vui vẻ, thỏa mãn trí tò mò, thích mạo hiểm
Nguyên nhân từ gia đình:
- Không khí gia đình không hòa thuận, cha mẹ có mối quan hệ phức tạp như: ly thân, ly hôn, nghiện ma túy, buôn bán ma túy…;
- Gia đình có điều kiện kinh tế khá giả, nuông chiều thái quá để con cái có điều kiện giao du, chơi bời quá trớn;
- Quá chú trọng đến vấn đề làm ăn, buông lỏng quản lý, ít quan tâm đến con cái
Nguyên nhân từ xã hội:
- Thanh thiếu niên sống gần môi trường có nhiều cám dỗ của ma túy; gần những nơi có buôn bán ma túy bị lôi kéo vào con đường sử dụng ma túy;
- Thiếu sân chơi lành mạnh cho nhu cầu vui chơi, giải trí của thanh thiếu niên nên các em phải tìm đến các địa điểm tự do, dễ sa ngã đi vào con đường nghiện ma túy;
- Phong trào phòng ngừa, lên án, ngăn chặn, đấu tranh chống tệ nạn ma túy không đủ mạnh, không tạo khí thế trấn áp tội phạm ma túy để tệ nạn ma túy lây lan phát triển.
Để hiểu thêm về tội phạm về ma túy, mời bạn đọc tham khảo bài viết: Tổng hợp văn bản hướng dẫn các tội phạm về ma túy.
3. Phòng chống ma túy và trách nhiệm của mọi người
3.1.Giải pháp chính trị – xã hội
- Các tổ chức Đảng phải đưa ra nội dung phòng, chống ma túy vào nội dung công tác, sinh hoạt thường xuyên và phải được cụ thể hóa bằng kế hoạch, chương trình công tác cụ thể.
- Thường xuyên giáo dục, động viên cán bộ, Đảng viên gương mẫu tham gia phòng, chống vi phạm, tội phạm về tệ nạn ma túy.
- Tăng cường chức năng giám sát công tác phòng, chống và kiểm soát ma túy thông qua các đợt kiểm tra, giám sát; báo cáo định kì về tình hình, kết quả; kịp thời phát hiện những khó khăn, vướng mắc để nghiên cứu và xem xét sửa đổi, bổ sung cho phù hợp.
3.2. Giải quyết kinh tế- xã hội
- Vị trí địa lý – kinh tế khó khăn, tỉnh cần tập trung phát triển kinh tế đa thành phần, qua đó quản lý tốt và hạn chế số lượng lao động không ổn định.
- Tăng cường quản lý và tập trung hỗ trợ sản xuất công nghiệp phát triển. Tiếp tục thúc đẩy mạnh chương trình xóa đói giảm nghèo, tăng cường công tác vận động quyên góp giúp đỡ đồng bào nghèo, khó khăn, cứu trợ đồng bào bị thiên tai, lũ lụt,…
- Có biện pháp phòng chống các tội phạm về ma túy đối với từng vùng cụ thể trên địa bàn tỉnh.
3.3. Giải pháp về nâng cao năng lực quản lý
- Tiếp tục kiện toàn hệ thống tổ chức, cơ quan phòng, chống và kiểm soát ma túy từ xã đến xóm phù hợp với yêu cầu trong tình hình mới.
- Tăng cường biên chế và chuẩn hóa về tổ chức bộ máy, cán bộ ở các trung tâm chữa bệnh, giáo dục, lao động- xã hội và các trung tâm quản lý sau cai nghiện ma túy.
3.4. Đẩy mạnh công tác đấu tranh phòng, chống với các vi phạm và tội phạm về ma túy
- Coi trọng phong trào quần chúng tham gia phòng chống tội phạm ma túy, kịp thời phát hiện và đấu tranh triệt xóa các đường dây, ổ nhóm mua bán ma túy trên địa bàn.
- Phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan điều tra, truy tố, xét xử.
- Xây dựng phương án, kế hoạch điều tra triệt phá các đường dây vận chuyển, tàng trữ, mua bán trái phép chất ma túy.
3.5. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền sâu rộng, nâng cao nhận thức, ý thức của nhân dân về tác hại của ma túy
- Tổ chức thực hiện tốt công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức về phòng, chống ma túy với các tầng lớp nhân dân. Đưa kiến thức pháp luật về phòng chống ma túy vào giảng dạy tại nhà trường, coi đây là môn học bắt buộc.
- Nâng cao thể chất, sức khỏe của mỗi con người. Một con người khi có 1 cơ thể khỏe mạnh và 1 tinh thần lành mạnh thì rất khó có thể trở thành tội phạm ma túy.
- Tăng cường các hoạt động văn hoá để giải trí, vui chơi lành mạnh, bổ ích đối với từng lứa tuổi, đồng thời quan tâm tạo công ăn việc làm
3.6. Nâng cao hiệu quả công tác cai nghiện, quản lý sau cai nghiện
- Đầu tư nâng cấp và xây dựng thêm, tăng cường quản lý các trung tâm cai nghiện, “bệnh viện” chữa bệnh, trung tâm dạy nghề.
- Tiếp tục đa dạng hóa, xã hội hóa các hình thức, biện pháp cai nghiện và quản lý sau cai nghiện tại gia đình, cộng đồng theo quy định của pháp luật hiện hành.
- Triển khai và thực hiện đề án tổ chức dạy nghề, giải quyết việc làm cho người sau cai nghiện ma túy tái hòa nhập cộng đồng.
- Dùng tấm lòng và tình thương yêu để cảm hoá những người đã trót sa ngã vào con đường tội phạm ma tuý. Đương nhiên, với nhiều trường hợp cần có sự nghiêm trị theo hướng trị một người để cứu muôn người.
3.7. Tăng cường cơ sở vật chất, nguồn lực và nhân lực cho hoạt động đấu tranh phòng, chống tội phạm về ma túy
Huy động các nguồn lực cho phòng, chống và kiểm soát ma túy từ các nguồn trung ương, địa phương, các cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp trong và ngoài nước.
3.8. Hoàn thiện pháp luật và hướng dẫn thi hành pháp luật
- Quy định chặt chẽ hơn việc quản lý người sau cai nghiện, nhất là chế độ, chính sách tạo công ăn việc làm giúp họ tái hòa nhập cộng đồng.
- Hướng dẫn thi hành pháp luật một cách cụ thể, rõ ràng, đúng với quy định của pháp luật cho người dân.
Trên đây là thông tin về biện pháp phòng ngừa tội phạm ma túy. Về tội phạm kinh tế, bạn đọc tham khảo bài viết: Các biện pháp phòng ngừa tội phạm kinh tế.
4. Các câu hỏi thường gặp
Ma túy có những loại nào?
Dựa vào nguồn gốc của ma tuý, người ta phân chia thành 3 loại:
Ma túy tự nhiên: Đây là các chất ma tuý có sẵn trong tự nhiên, là alcaloid của một số thực vật như cây thuốc phiện (anh túc), cây cần sa (cây gai dầu), cây coca (cocain).
Ma túy bán tổng hợp: Là các chất ma túy được tổng hợp một phần từ một số loại ma tuý có sẵn trong tự nhiên, có tác dụng mạnh hơn chất ma túy ban đầu. Ví dụ: Morphin, heroin.
Ma túy tổng hợp: Là nhóm các chất ma túy không có trong tự nhiên. Ma túy tổng hợp được tổng hợp nên từ các loại hóa chất (các hóa chất này được gọi là tiền chất): ví dụ: Amphetamin, MDMA, ecstasy, ma túy đá…
Sử dụng ma túy có bị coi là tội phạm không?
Theo quy định tại Bộ luật hình sự 2015 thì các hành vi phạm pháp luật liên quan đến ma túy bị truy cứu trách nhiệm hình sự hiện nay không bao gồm hành vi sử dụng ma túy trái phép. Hành vi sử dụng trái phép chất ma túy không bị coi là tội phạm. Tuy không bị truy cứu trách nhiệm hình sự, nhưng việc sử dụng trái phép chất ma túy cũng bị xem là hành vi vi phạm pháp luật và sẽ bị xử phạt hành chính theo quy định.
Tội phạm ma túy có được hưởng án treo không?
Cho đến nay, chưa có điều luật nào quy định cụ thể các tội phạm về ma túy thì không được hưởng án treo. Tùy theo nhân thân của người phạm tội và các tình tiết giảm nhẹ, nếu xét thấy không cần phải bắt chấp hành hình phạt tù, thì Tòa án sẽ cho hưởng án treo.
Căn cứ pháp lý: Khoản 1 Điều 65 BLHS 2015, sửa đổi 2017; Điều 2 Nghị quyết 02/2018/NQ-HĐTP hướng dẫn Điều 65 BLHS 2015; điều 3 Nghị quyết 02/2018/NQ-HĐTP.
Nội dung bài viết:
Bình luận